Nieuregulowany stan prawny nieruchomości stanowi poważny problem praktyczny w obrocie prawnym. Niejednokrotnie dochodzi do sytuacji, w których nieruchomość pozostaje w faktycznym władaniu tej samej rodziny przez wiele lat, a nawet pokoleń, pomimo braku formalnego tytułu prawnego. Tego rodzaju rozbieżność pomiędzy stanem prawnym, a stanem faktycznym istotnie utrudnia lub wręcz uniemożliwia dokonanie szeregu czynności prawnych, w szczególności sprzedaży lub darowizny nieruchomości, przeprowadzenia czynności geodezyjnych, czy prawidłowego uregulowania kwestii spadkowych. Jednym ze sposobów, przewidzianych przez obowiązujące przepisy prawa, uregulowania powyższych rozbieżności jest nabycie prawa własności nieruchomości w drodze zasiedzenia.
Czym jest zasiedzenie nieruchomości?
Zasiedzenie nieruchomości to sposób nabycia prawa własności nieruchomości przewidziany w przepisach Kodeksu cywilnego, polegający na jej długotrwałym samoistnym posiadaniu. Nabycie własności w drodze zasiedzenia następuje z mocy prawa po upływie ustawowego terminu, jednak dla skutecznego potwierdzenia tego prawa w obrocie prawnym konieczne jest uzyskanie prawomocnego postanowienia sądu stwierdzającego zasiedzenie nieruchomości.
Jakie warunki trzeba spełnić?
Aby doszło do zasiedzenia nieruchomości, konieczne jest łączne spełnienie określonych w przepisach przesłanek:
- posiadanie samoistne czyli faktyczne władanie nieruchomością jak właściciel,
- nieprzerwana ciągłość posiadania przez wymagany ustawowo okres,
- upływ odpowiedniego terminu przewidzianego w ustawie.
Posiadanie zależne oparte na podstawie umowy najmu, dzierżawy czy użyczenia, co do zasady nie stanowi posiadania samoistnego przez co nie prowadzi do nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia.
Terminy zasiedzenia nieruchomości
Długość wymaganego okresu posiadania nieruchomości zależy od dobrej lub złej wiary posiadacza:
- 20 lat (dobra wiara): termin ten ma zastosowanie wówczas, gdy posiadacz pozostaje w usprawiedliwionym przekonaniu, że przysługuje mu prawo własności nieruchomości, a okoliczności sprawy nie dają podstaw do przyjęcia, że mógł lub powinien wiedzieć o braku tytułu prawnego;
- 30 lat (zła wiara): dotyczy sytuacji, w których posiadacz ma świadomość, że nie jest właścicielem nieruchomości, bądź przy zachowaniu należytej staranności mógł w łatwy sposób ustalić brak przysługującego mu prawa własności (np. w przypadku objęcia nieruchomości w posiadanie bez zachowania wymaganej formy aktu notarialnego lub poprzez zajęcie części gruntu należącego do osoby trzeciej).
Jak przebiega sprawa o zasiedzenie?
Postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości toczy się przed sądem rejonowym właściwym dla miejsca położenia nieruchomości. W toku sprawy sąd analizuje m.in. charakter posiadania, jego nieprzerwalność, długość okresu posiadania oraz przedstawione dowody z dokumentów czy zeznania świadków.
Pomoc Kancelarii Piskorek w sprawach o zasiedzenie
Sprawy o zasiedzenie nieruchomości są często skomplikowane i wymagają dokładnej analizy stanu faktycznego oraz prawnego. Kancelaria Piskorek świadczy kompleksową pomoc prawną w sprawach o zasiedzenie nieruchomości, w tym:
- ocenę możliwości nabycia własności przez zasiedzenie,
- przygotowanie i złożenie wniosku do sądu,
- reprezentację klientów w postępowaniu sądowymS.
Każdą sprawę analizujemy indywidualnie, z uwzględnieniem stanu faktycznego oraz dokumentów dotyczących nieruchomości.
Zapraszamy do kontaktu w celu oceny Państwa sytuacji prawnej.